بیلدینگ پلاس
بیلدینگ پلاس
۰۷ اسفند ۱۳۹۷
هیات تحریریه بیلدینگ پلاس

تجهیزات و تاسیسات استخر

تاسیسات استخر از مهم ترین مسایلی است که در طراحی و کاربری استخر ، سونا و جکوزی اهمیت دارد. برای لذت بردن از شنا و اطمینان از سلامت محیط آن، لوازم و تجهیزاتی مورد استفاده قرار می گیرند که انواع گوناگون و کارایی های متفاوتی دارند. در این نوشته ابتدا تاسیسات اساسی استفاده شده در استخر بیان شده و سپس تجهیزات جانبی بکار رفته در استخر ها معرفی می شوند. در پایان چند نکته کوتاه برای مراقبت از استخر گفته شده و فیلمی از نصب انواع تجهیزات استخر نمایش داده می شود.

استخر شنا خانه صندلی سفید تاسیسات

تاسیسات استخر

ابزار ها و تجهیزاتی که سلامت محیط استخر و جکوزی را تضمین کرده و آسایش شناگر را تامین می کنند به تاسیسات استخر شناخته می شوند. تاسیسات اساسی در ۵ دسته زیر طبقه بندی می گردند:

  •  فیلتراسیون آب استخر
  • ضدعفونی آب استخر
  • گرمایش آب استخر
  • گردش آب استخر
  • تهویه مطبوع استخر

در ادامه این موارد توضیح داده خواهند شد. دقت شود که امروزه پکیج های مختلفی طراحی و ساخته می شوند که بتوانند موارد بیشتری از تاسیسات را دربر داشته باشند. مثلا پکیج هایی که تصفیه و گرمایش آب استخر را انجام می دهند. این کار باعث کاهش هزینه ها و جمع و جور شدن تاسیسات می گردد.

فیلتر کارتریجی دستگاه کنترل pH قرص کلر

ابزار کنترل سلامت استخر

فیلتراسیون آب استخر

به نظافت فیزیکی آب از ذرات آلودگی فیلتراسیون می گویند. این ذرات می توانند گرد و غبار یا الیاف مختلف زیست محیطی با قطری به کوچکی ۲۵ میکرومتر باشند. آب استخرهای خانگی در فصول شنا باید بصورت پیوسته فیلتر شود. پمپ تصفیه ، آب را از درون فیلتر ، دستگاه گرمایشی و دستگاه ضدعفونی کننده عبور می دهد. البته نیاز به فیلتراسیون در زمستان کمتر از ایام دیگر است. با افزایش دما و یا دفعات بیشتر استفاده از استخر ، نیاز به فیلتراسیون افزایش می یابد. قانون کلی اینست که طی ۲۴ ساعت سه بار بایست آب استخر فیلتر شود.

تایمر فیلتر تصفیه آب استخر

فیلتر تصفیه با تایمر

توصیه هایی مهم برای فیلتراسیون آب استخر :

  • پکیج تصفیه حتما به تایمر مجهز باشد.
  • میزان آب تصفیه شده مشخص باشد.
  • آب استخر باید همیشه زلال و شفاف باشد.
  • در صورت کدر بودن آب ، باید پمپ تصفیه ، مدت بیشتری در طول روز کار کند تا مجددا آب شفاف گردد.

سه نوع فیلتر بیشتر از دیگر انواع رایج هستند:

  • فیلتر شنی
  • فیلتر دیاتومه
  • فیلتر کارتریجی
فیلتر شنی آبی و شن داخل آن

فیلتر شنی استخر

فیلتر شنی

همان طور که از نام شان مشخص است ماده سازنده این فیلتر ها مواد سیلیکونی (شن) می باشد. دلیل اصلی استفاده از شن برای فیلتر واکنش ندادن این ماده با مواد شیمیایی می باشد. این فیلترها مناسب استفاده برای استخرهای عمومی هستند چرا که فیلترهای کارتریجی و دیاتومه برای کنترل میزان آلودگی بالا مناسب نیستند.

فیلتر تصفیه شنی مانومتر نمای داخل فیلتر

فیلتر شنی و نمای داخلی روزنه های خروج آب

همانند شکل آب از بالا وارد فیلتر می شود. سپس از شن ها عبور کرده و ذرات آلوده درون شن ها گیر می افتند. در پایین فیلتر نازل هایی از جنس PVC قرار گرفته اند که روزنه های بسیار ریزی دارند. این روزنه ها مانع خروج ذرات شن از فیلتر شده و فقط آب را به بیرون هدایت می نمایند.

نمای فیلتراسیون و بکواش فیلتر تصفیه آب استخر
شستشوی فیلتر شنی

به مرور زمان ، فیلتر از ذرات آلودگی انباشته شده و قابلیتش برای پاکسازی کاهش می یابد. در این زمان این فیلترها طی فرآیندی بنام بکواش (Backwash) شستشو داده می شوند. درین فرآیند مسیر حرکت آب معکوس شده و ذرات آلودگی از فیلتر خارج می گردند. برای بکواش به ازای هر متر مربع از سطح فیلتر ۶ متر مکعب آب مورد نیاز است.

فیلتر دیاتومه زمین DE استخر پودر

فیلتر تصفیه آب دیاتومه

فیلتر دیاتومه

دیاتومه پودر سفید رنگی است که از بقایای ارگانیسم های میکروسکوپی که میلیون ها سال قبل می زیسته اند تشکیل شده است. این مواد از معادن استخراج شده و روی سطوح فابریک پاشیده می شوند. گرچه دیاتومه قابلیت پاکسازی فوق العاده ای دارد و دربین سه نوع فیلتر بهترین شان محسوب می شود، اما شستشوی فیلتر و شارژ آن مشکلات زیادی دارد.

صافی کارتریجی استخر و جکوزی

فیلتر تصفیه کارتریجی

فیلتر کارتریجی

این فیلتر از بافت پلیسه دار فشرده پلیمری – غالبا پلی استر – بشکل استوانه ساخته می شود. آب از بیرون استوانه وارد فیلتر شده و از مرکز آن آب تصفیه شده خارج می شود. البته قدرت پاکسازی شان به اندازه فیلترهای دیاتومه نیست اما بدلیل ارزان بودن و تعمیر آسان طرفداران زیادی دارند.

جاروی اتوماتیک دستی استخر

جاروی استخر

جاروی استخر

یکی از لوازمی که برای نظافت محیط استخر ، بدون خالی کردن آب آن، بکار می رود جاروی استخر است. کار اصلی این دستگاه نظافت کف و دیواره استخر ، پاکسازی سطوح از جلبک ها و آلودگی های فیزیکی است که از اسکیمر و کفشور خارج نشده اند. در سه مدل دستی ، اتوماتیک و نیمه اتوماتیک ساخته می شوند.

اندازه گیری کنترل املاح موجود در آب استخر

کنترل کیفیت آب استخر

ضدعفونی آب استخر

سلامت آب استخر و حفظ مشخصه های شیمیایی آن مانند pH ، املاح موجود و کنترل آلودگی ها اهمیت فوق العاده ای دارد. کنترل این مشخصه ها توسط دستگاه های مخصوص صورت می گیرد. برای ضدعفونی کردن آب استفاده از سه روش زیر معمول است.

  • کلر
  • اوزون
  • اشعه ماورای بنفش
قرص کلر اندازه گیری ph آب استخر

قرص کلر

کلر

معروف ترین ماده شیمیایی ضدعفونی کننده آب ، کلر و ترکیبات حاوی کلر است. اساس کار آن بسیار ساده است. کلر وارد شده به آب بصورت هیپوکلرو اسید ( Hypochlorous Acid ) و یون کلر درآمده و با حمله به چربی دیواره سلول میکروارگانیسم ها و باکتری ها، آن را را اکسیده و بی خطر می کند. میزان یون های ایجاد شده به pH آب وابسته است. آب نه باید زیاد اسیدی باشد و نه بازی. بهترین رنج pH آب ۷٫۲ الی ۷٫۶ می باشد.

کلرزن آب تزریقی

کلرزن تزریقی

پس از ضدعفونی کردن، یون ها به اتم هایشان تجزیه شده یا با مواد دیگری ترکیب می شوند. در هر دوحالت خنثی شده و دیگر اثرگذار نیستند. به همین علت کلر باید بصورت مداوم وارد آب شود. برای این کار از دستگاه های کلرزن استفاده می شود.

دستگاه تزریق اوزون آب

اوزون

اوزون ( O3 ) مولکول ناپایداری است که با شکستن مولکول اکسیژن ( O2 ) توسط نیروی الکتریکی ایجاد می شود و عفونت ها را اکسیده می کند. اوزون اکسیدکننده قدرتمندی است و ۱۰۰ برابر کلر قابلیت اکسیدکننده دارد. کنترل میزان اوزون اهمیت فوق العاده زیادی دارد چرا که در دوزهای بالا برای سلامت بسیار مضر است.

لامپ ماورای بنفش ضدعفونی آب استخر UV

لامپ UV استخر

اشعه ماورا بنفش

سیستم های ضدعفونی کننده UV ( ماورای بنفش ) به ساختار DNA میکروب ها و ویروس هایی که در برابر کلر مقاوم شده اند حمله کرده و آن ها را تجزیه می کند. درجه بالاتر ایجاد امنیت شنا کردن مزیت این دستگاه و قیمت بالا از چالش های استفاده از آن می باشد.

بخار مه استخر روباز صندلی میز

گرمایش استخر

گرمایش آب استخر

همیشه کسانی هستند که دوست دارند در آب سرد شیرجه بزنند! اما معمولا افراد تمایل دارند در آب ولرم با دمای بین ۲۲-۲۸ درجه سانتی گراد شنا کنند. این دما بدون داشتن سیستم گرمایش فقط در ساعت های آفتابی تابستان وجود دارد. برای تامین این دما در دیگر اوقات به یک سیستم گرمایش آب نیاز است.

۵ روش معمول برای گرمایش آب استخر وجود دارد :

  • هیتر گازسوز
  • پمپ گرمایی
  • مبدل حرارتی
  • هیتر الکتریکی
  • انرژی خورشیدی

در ادامه این موارد توضیح داده خواهند شد.

هیتر گازی دیواری و زمینی استخر

هیتر گازی استخر

هیتر گازسوز

مزیت استفاده از هیتر گازسوز برای گرمایش استخر و جکوزی اینست که در کمترین زمان ممکن آب را گرم می کند. به همین جهت بهترین گزینه برای حالتی است که از استخر نه بصورت روزمره بلکه در زمان دلخواه استفاده صورت می گیرد. البته میزان مصرف انرژی و اثر آن بر محیط زیست از چالش های استفاده ازین گرمکن استخر می باشد.

شمای عملکرد پمپ گرمایی

پمپ گرمایی استخر

پمپ گرمایی

عملکردشان بر اساس سیکل تراکمی می باشد. همانطور که یخچال، گرمای مواد غذایی را گرفته و به هوای بیرون محیط می دهد، این دستگاه گرمای هوا را گرفته و به آب استخر می دهد. این دستگاه کارایی زیادی داشته و بسته به دمای هوای محیط، ۲ تا ۵ برابر هیتر الکتریکی گرمایش ایجاد می کند. اما چون عملکردشان به دمای محیط وابسته است عملا در شب ها یا فصول سرد سال بایست تا ۱۲ ساعت پیش از استفاده روشن شوند تا دمای مطلوب حاصل شود. همچنین استفاده از کاور استخر با این دستگاه ها کمک زیادی به تامین گرمایش خواهد کرد.

مبدل صفحه ای انتقال حرارت گرمایش استخر روباز

مبدل صفحه ای

مبدل حرارتی

یک راه دیگر گرمایش استخر استفاده از یک مبدل حرارتی متصل به بویلر است. سنسور ها دمای آب را اندازه گیری کرده و با سیگنال به ترموستات ، پمپ سیرکولاتور آب استخر را به مبدل فرستاده تا گرمایش مورد نیاز تامین شود. در صورت استفاده از مبدل حرارتی به ظرفیت بویلر دقت شود.

هیتر الکتریکی برد کنترل گرمایش آب استخر

هیتر الکتریکی استخر

هیتر الکتریکی

عملکردشان همانند مبدل حرارتی است. با این تفاوت که بجای کویل ها از المنت های برقی برای گرمایش استفاده شده است. همچنین به یک ترموستات مجهزند که دمای لازم را کنترل می کند. بهترین گزینه برای گرمایش استخرهای کوچک هستند. البته هزینه مصرف انرژی این دستگاه باید مورد توجه قرار گیرد.

پنل خورشیدی کلکتور حرارتی روی پشت بام

کلکتور و پنل خورشیدی

انرژی خورشیدی

کلکتور ها از جنس پلاستیک ساخت شده و روی سقف یا زمین قرار می گیرند. آب به درون لوله های پنل یا کلکتور پمپاژ شده و گرم می شوند. در ساعات نبود خورشید شیر مخصوصی جریان آب را قطع می کند. سایز و میزان پنل ها و کلکتور به حجم آب استخر بستگی داشته و اغلب در مناطق آفتاب گیر ازین وسیله استفاده می شود.

کاور روی استخر آبی رنگ تاشو

کاور استخر

کاور استخر

استفاده از کاور استخر هم برای امنیت و هم برای کاهش اتلاف گرمایی مفید است. همیشه وقتی از استخر استفاده نمی کنید کاور آن را بکشید. بخصوص شب ها. حدود ۷۰ درصد گرما از سطح آب اتلاف می شود که استفاده از کاور ، زمان کارکرد پمپ گرمایی را کاهش داده و باعث صرفه جویی در هزینه ها می گردد. یک کاور عایق خوب هزینه های شما را تا ۶۰ درصد کاهش خواهد داد.

نمای برشی استخر پنل خورشیدی پمپ فیلتر

نمای تاسیسات استخر و سیستم گردش آب

گردش آب استخر

آب اگر راکد بماند گندیده می شود! هدف از گردش آب ( Circulation ) حفظ سلامت محیط استخر و جکوزی می باشد. همچنین برای فیلتراسیون، ضدعفونی کردن و گرمایش آب استخر به یک سیستم گردش آب نیازمندیم. برای به گردش درآوردن آب به پمپ و برای انتقال آن از سیستم لوله کشی استفاده می شود. مشخصه های سیستم مانند هد پمپ ، قطر لوله ها و نوع آن ها به عواملی چون اندازه استخر و جکوزی ، میانگین زمان استفاده ، کاربری استخر و … بستگی دارد. مهم ترین مشخصه برای پمپ ها مقاومت در برابر خوردگی ، سرو صدای کم و عملکرد متناسب با نیاز مصرف کننده می باشد.

فیلتر پمپ پکیج تصفیه آب استخر

سیستم تصفیه آب استخر

پمپ تصفیه آب استخر

اگرچه آبی که توسط این پمپ انتقال می یابد علاوه بر فیلتراسیون از سیستم گرمایشی و ضدعفونی کننده نیز عبور می کند، اما این پمپ بیشتر به پمپ تصفیه یا پمپ استخر شناخته می شود. آب استخر از خروجی های تعبیه شده در دیواره و کف و استخر ، اسکیمر های سطحی و حتی آب سرریز در جوی های اطراف، به سمت پمپ فرستاده می شود. در ورودی پمپ یک صافی مانع ورود آلودگی های بزرگ به پمپ شده و سپس آب به درون فیلتر فرستاده می شود. آب تصفیه شده توسط نازل هایی به استخر باز می گردد. طراحی سیستم گردش آب و انتخاب نوع پمپ به عوامل زیادی بستگی دارد که در طراحی و نصب باشد بهشان دقت شود.

بلوور جت پمپ استخر حباب هوا

نازل خروجی جت پمپ استخر و جکوزی

جت پمپ استخر و جکوزی

یکی از جاذبه های استفاده از استخر یا جکوزی وجود جت پمپ و بلوور در آب برای ماساژ یا بیشتر کردن لذت شنا می باشد. جت پمپ در یک محفظه پشت دیوار استخر قرار داشته که به یک کانال مکش متصل است. آب وارد کانال مکش شده و با فشار بالا از نازل ها خارج می شود. همچنین این قابلیت وجود دارد که آب تصفیه شده برای ورود مجدد به استخر ازین پمپ ها وارد آن شود.

استخر سرپوشیده آبنما اسپلیت سفید رنگ

تهویه مطبوع استخر سرپوشیده

تهویه مطبوع استخر

در محیط های بسته یعنی استخرهای سرپوشیده و سونای خشک و بخار ، تنظیم دما و رطوبت هوا توسط دستگاه های تهویه مطبوع انجام می شود.

اسکیمر لامپ روشنایی نازل کفشور استخر سفید رنگ

تجهیزات استخر

به ابزار و لوازمی که شنا را برای شناگر لذت بخش کرده و جلوه زیبایی و دکوراتیو به استخر می دهند تجهیزات استخر گفته می شود. این لوازم و تجهیزات در انواع گوناگون و کارایی های متفاوتی در بازار موجود هستند. چند گروه از تجهیزات استخر ، سونا و جکوزی که کاربرد بیشتری دارند در ادامه معرفی می شوند.

  • روشنایی استخر
  • آبنما و فواره استخر
  • نردبان و پله استخر
  • لابی استخر
  • سکوی پرش و سرسره استخر
  • کنترل هوشمند استخر
روشنایی استخر در شب

روشنایی استخر روباز

روشنایی استخر

یکی از مهم ترین تجهیزات استخر چراغ زیر آب است. شما هیچوقت نمی توانید استخر را از بیرون بطور کامل روشن نمایید چرا که آب همچون آینه نور را منعکس می کند. در استخرهای روباز این روشنایی اهمیت ویژه ای دارد چرا که شنا در آب تاریک اصلا خوشایند نیست. نوع و تعداد لامپ ها به سطح استخر و میزان روشن شدن آب وابسته است. فاصله روشنایی منحنی پرتو نور را تعیین می کند که برای هر نوع لامپ متفاوت است.

روشنایی استخر سرپوشیده بیضی موزاییک آبی

روشنایی استخر سرپوشیده

استفاده از یک ترانسفورماتور مناسب اهمیت زیادی دارد. چرا که میزان روشنایی را ثابت نگهداشته و عمر لامپ را افزایش می دهند. انواع لامپ های سنتی، هالوژن و LED بکار می روند. بهترین آن ها لامپ های ال ای دی هستند چون بالاترین بازدهی را دارند.

آبنمای آبشاری استخر گلدان نمای سنگ

آبنمای استخر

آبنما و فواره استخر

آب نما ها فقط جنبه زیبایی ندارند و علاوه بر جذاب کردن محیط استخر ، با به گردش در آوردن و هوادهی به آب ، مانع از ایجاد جلبک و تغییر رنگ آب می گردند.

انواع طرح های مختلف آبنما های استخر عبارتند از :

  • آبشاری
  • پرده آبی
  • چشمه ای
جوی سرریز gutter و پلکان استخر

پله استخر

نردبان و پله استخر

برای کمک به افراد سالمند یا کسانی که برای ورود به استخر و جکوزی به کمک نیاز دارند از پله یا نردبان استخر استفاده می شود. پله ها در قسمت های کم عمق استخر استفاده شده و نردبان ها برای قسمت های عمیق تر استخر بکار می روند.

صندلی سایبان استخر

لابی استخر

لابی استخر

به منظور استراحت کردن ، آفتاب گرفتن و یا بازی بچه ها فضایی کم عمق در لبه های استخر تعبیه می شود که به آن لابی استخر می گویند. این سطوح در عمق ۲۰ تا ۳۰ سانتی متری شناور هستند. در استخرهای فایبرگلاس نصب شان ساده تر است اما برای استخرهای بتنی نیاز به هزینه بیشتری دارد. درین فضا معمولا از تخت و سایبان نیز استفاده می شود.

سکوی پرش دایو استخر روباز

سکوی پرش استخر

سکوی پرش و سرسره استخر

برای لذت بردن بیشتر از شنا می توان از سکوهای پرش ( دایو ) و سرسره برای استخر های سرپوشیده و روباز استفاده نمود. گرچه این لوازم پس از تکمیل ساخت استخر هم قابل نصب هستند، اما بهتر است در طراحی اولیه مدنظر قرار گیرند. چرا که عمق استخر در محل ورود آب برای اطمینان از سلامت شناگر اهمیت زیادی دارد. جنس سکو های پرش بیشتر فایبرگلاس بوده و در انواع طرح ها و مدل ها ساخته می شوند.

دستگاه کنترل عملکرد استخر مانیتور سنسور

پنل کنترل هوشمند استخر

کنترل هوشمند استخر

آخرین و شاید مهم ترین وسیله در بین تجهیزات و تاسیسات استخر ، موضوع کنترل هوشمند استخر می باشد. امروزه نه فقط برای سیستم های روشنایی یا فواره ها ، بلکه همه قسمت های استخر ، سونا و جکوزی قابلیت مجهزشدن به سنسورهای سیستم هوشمندسازی را دارند. کنترل دمای آب و هوا ، pH و میزان کلر ، رطوبت هوا برای سونای بخار ، گرمایش و تصفیه با اعلام تعداد نفرات استفاده کننده ، به سادگی قابل کنترل است. هوشمندسازی علاوه بر کنترل و بهینه سازی مصرف انرژی ، خیال شما را بابت فراهم کردن بهترین و آسوده ترین شرایط محیط استخر ، سونا و جکوزی فراهم می سازد.

بررسی pH تعویض فیلتر کاور استخر تعمیر و نگهداری

مراقبت و نگهداری از استخر

نکات کلی مراقبت از استخر

  1. میزان PH و کلر آب را پیش از استفاده از استخر بررسی کنید.
  2. تاسیسات استخر را به موقع و در زمان مشخص سرویس نمایید.
  3. استخر بایست همیشه پر از آب باشد. ( در فصل زمستان کمتر )
  4. استفاده از کاور استخر ، چرا که میزان مصرف انرژی را کاهش می دهد.
  5. در فصل تابستان حتما کاور استخر را بردارید چرا که رشد جلبک ها افزایش می یابد.
  6. برگ درخت نباید درون آب استخر باقی بماند.
  7. برای گرفتن برگ های روی آب از اسکیمر یا برگ گیر توری اشتفاده گردد.
  8. برای گرفتن آلودگی های کف از جاروی استخر استفاده شود.

منبع : River Pools

تحریریه کلینیک ساختمان بیلدینگ پلاس

“برداشت از مطالب با ذکر منبع و لینک سایت بیلدینگ پلاس کاری حرفه ای و اخلاقی است”

Review: 4.67 - "تجهیزات و تاسیسات استخر" by , written on اسفند ۷, ۱۳۹۷

تاسیسات استخر از مهم ترین مسایلی است که در طراحی و کاربری استخر ، […]

دیدگاه ها

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*
*